آمازون مگنیکال ترک در آستانه خاموشی: پذیرش مشتری جدید متوقف شد

به گزارش TechCrunch، سرویس قدیمی جمع‌سپاری نیروی کار آمازون به نام Mechanical Turk (مگنیکال ترک) در مسیر افول تدریجی قرار گرفته است. این شرکت اعلام کرده که از تاریخ ۳۰ جولای ۲۰۲۶ (۹ مرداد ۱۴۰۵) دیگر مشتریان جدیدی را برای این پلتفرم نمی‌پذیرد. مشتریان فعلی همچنان می‌توانند از سرویس استفاده کنند، اما آمازون تأکید کرده که برنامه‌ای برای افزودن قابلیت‌های جدید به این سرویس ندارد. به نظر می‌رسد مگنیکال ترک به مرحله «حیات نباتی» وارد شده است.

مگنیکال ترک که نخستین بار در سال ۲۰۰۵ راه‌اندازی شد، بازاری برای انجام کارهای ساده و کوچک بود که اتوماسیون آنها دشوار یا غیرممکن بود. هر کس می‌توانست وظایفی مانند تشخیص متن در تصاویر، تکمیل CAPTCHA، یا برچسب‌زنی داده‌ها را انجام دهد و در ازای آن دستمزدی اندک دریافت کند. این پلتفرم به‌سرعت به یکی از بحث‌برانگیزترین نمونه‌های «اقتصاد گیگ» تبدیل شد و بحث‌های زیادی را درباره اخلاق کار جمع‌سپاری برانگیخت. مگنیکال ترک حتی در مراحل اولیه رسوایی Facebook-Cambridge Analytica نیز نقشی کوچک داشت.

از سال ۲۰۱۸، آمازون این سرویس را به‌عنوان راهی برای حاشیه‌نویسی داده‌های آموزشی برای مدل‌های یادگیری ماشین از طریق سرویس SageMaker AI معرفی کرد. اما نکته جالب‌تر این بود که مگنیکال ترک نقشی پنهان در پشت صحنه استارتاپ‌های هوش مصنوعی ایفا می‌کرد؛ استارتاپ‌هایی که رویکرد «جعلی کار کن تا واقعی بشه» (Fake it till you make it) را دنبال می‌کردند و محصولاتی را که ادعا می‌کردند مبتنی بر هوش مصنوعی است، در واقع با کار انسانی به پیش می‌بردند. این طنز تاریخی از این جهت جذاب‌تر است که نام «مگنیکال ترک» از یک شعبده‌بازی قرن هجدهمی گرفته شده که در آن یک شطرنج‌باز انسان درون یک ماشین پنهان می‌شد و وانمود می‌کرد که یک ماشین شطرنج‌باز است.

اما با پیشرفت سریع مدل‌های زبانی بزرگ (Large Language Models یا LLM)، رابطه مگنیکال ترک با هوش مصنوعی پیچیده‌تر شد. تحلیلی در سال ۲۰۲۳ نشان داد که بین ۳۳ تا ۴۶ درصد از کارگران این پلتفرم از مدل‌های زبانی بزرگ برای انجام وظایف خود استفاده می‌کنند. این یعنی داده‌های حاشیه‌نویسی شده روی این پلتفرم که قرار بود توسط انسان‌ها تولید شوند، به طور فزاینده‌ای توسط خود هوش مصنوعی تولید می‌شدند. این مسئله سؤالاتی جدی درباره قابلیت اطمینان این داده‌ها و حتی ضرورت حضور انسان در حلقه برچسب‌زنی ایجاد کرد.

پس از اعلام این تصمیم توسط آمازون، یکی از کاربران ردیت اشاره کرد که این پلتفرم «سال‌ها پیش» مرده بود. به گفته این کاربر، کارگران و محققان به دلیل افزایش بات‌ها و تقلب، مگنیکال ترک را ترک کرده بودند. او پیش‌بینی کرد که «کسی در آمازون به زودی تصمیم می‌گیرد که نگه‌داشتن سرورهای Mturk اتلاف وقت و منابع است و کل سرویس را برای همیشه خاموش می‌کند».

برای جامعه فناوری ایران، پایان تدریجی مگنیکال ترک یادآور تحولات بزرگ در صنعت حاشیه‌نویسی داده است. با بهبود مدل‌های هوش مصنوعی و ظهور روش‌های خودکار برچسب‌زنی، نیاز به نیروی انسانی برای این کار کاهش می‌یابد. این روند می‌تواند بر فرصت‌های شغلی دورکاری که برخی ایرانیان از طریق پلتفرم‌های برون‌سپاری خارجی به آن دسترسی داشتند، تأثیر بگذارد. با این حال، همچنان حوزه‌های تخصصی‌تری از حاشیه‌نویسی داده وجود خواهد داشت که نیازمند مهارت‌های خاص انسانی است.

اکنون باید منتظر ماند و دید که آیا آمازون به‌زودی پلاگ مگنیکال ترک را برای همیشه می‌کشد یا این سرویس همچنان به حیات نیمه‌جان خود ادامه می‌دهد.